به گزارش خبرنگار فاطر24، حمله به تأسیسات پارس جنوبی در خلال جنگ رمضان، با وجود خساراتی که برای کشور به همراه داشت، فرصتهایی نیز ایجاد کرده است. توجه به ضرورت بهینهسازی مصرف انرژی، صرفهجویی و نقش مردم در کاهش مصرف از جمله این فرصتهاست که در صورت اقدام به آن، میتواند چالشهای پیشآمده را کاهش دهد.
برای درک ابعاد ناترازی گاز پس از جنگ رمضان، کافی است نگاهی به آمارهای پیش از جنگ بیندازیم. میانگین ناترازی روزانه گاز در سال ۱۴۰۴ به حدود ۲۰۰ میلیون متر مکعب رسیده و در فصل زمستان از ۳۰۰ میلیون متر مکعب نیز فراتر رفته بود. در حال حاضر، با کاهش ظرفیت تولید گاز، شکاف بین تولید و مصرف نسبت به قبل افزایش یافته است. در شرایط عادی و پیش از جنگ، حدود ۶۰ درصد از گاز تولیدی در زمستان به بخش خانگی اختصاص مییافت و تأمین گاز نیمی از صنایع امکانپذیر نبود. اما با شرایط جدید، پیشبینی میشود در فصل سرد جاری، مجبور به قطع مقدار بیشتری از گاز مصرفی صنایع شویم و حتی تأمین گاز شبکه خانگی نیز ممکن است با اختلالاتی مواجه گردد.
از دست رفتن این حجم از ظرفیت گاز، آثار متعددی بر اقتصاد ملی خواهد گذاشت. نخست آنکه سالانه چندین میلیارد دلار درآمد ارزی ناشی از صادرات گاز از بین میرود. دوم آنکه صنایع کلیدی مانند فولاد، پتروشیمی و سیمان که موتور محرک تولید و اشتغال هستند، با مشکل فعالیت در حداقل ظرفیت مواجه خواهند شد. طبق گزارشهای وزارت صمت، زیان ناشی از قطعی گاز صنایع قبل از جنگ اخیر، سالانه دستکم به ۱۰۰ همت (هزار میلیارد تومان) میرسید.
چندین سال است که کشور با پدیده ناترازی گاز دست و پنجه نرم میکند. علت اصلی این ناترازی به افزایش مصرف در بخش خانگی و صنایع کوچک برمیگردد. بنابراین، اقداماتی در راستای صرفهجویی و کاهش مصرف، به ویژه با توجه به شرایط پیشرو، میتواند از اهمیت بالایی برخوردار باشد. ایران حدود ۲۰ میلیون بخاری کمبازده دارد که هر یک به طور متوسط روزانه ۱۲ متر مکعب گاز مصرف میکنند. تعویض این بخاریها با مدلهای پربازده، میتواند مصرف گاز را به نصف کاهش دهد.
طرح کارور گاز که به تصویب هیئت وزیران رسیده، با توجه به ماده ۴۶ قانون برنامه هفتم توسعه، طراحی شده است. در این طرح، شرکتهای کارور از محل صرفهجویی و کاهش مصرف، درآمد خواهند داشت. این طرح میتواند به کاهش مصرف و رونق بازار صرفهجویی کمک شایانی کند. شرکتهای کارور با انجام اقداماتی نظیر برگزاری پویشهای کاهش مصرف و تعویض تجهیزات قدیمی با نمونههای با بازده بالاتر و مصرف کمتر انرژی، گواهی صرفهجویی دریافت میکنند. در مرحله بعد، این گواهیها را در بازار بورس انرژی به صنایع انرژیبر میفروشند که این اقدام مزایای متعددی دارد؛ بار مالیای بر روی مردم و دولت نمیافتد، در میانمدت به اصلاح قیمت حاملهای انرژی کمک میکند و در نهایت، سوخت صرفهجویی شده در این طرح صرف به راهاندازی چرخ صنایع مولد کشور شده و درآمدهای ارزی فراوانی را برای کشور به ارمغان میآورد.
در ادامه اجرای «طرح کارور گاز» که به عنوان راهکاری پایدار برای کاهش ناترازی گاز معرفی شده، معاون وزیر نفت از اختصاص اعتبار موقت فعالیت کاروری گاز به ۵۲ شرکت خبر داد. سعید توکلی، معاون وزیر نفت و مدیرعامل شرکت ملی گاز با اشاره به همکاری نزدیک با بخش خصوصی و شرکتهای کارور در زمینه مدیریت مصرف، افزود: در راستای اجرایی شدن برنامههای بهینهسازی و ارتقای سطح خدمات، تاکنون ۵۲ شرکت متقاضی موفق به کسب اعتبار موقت فعالیت کارور در زمینه بهبود و اصلاح مصرف گاز طبیعی شدهاند. ارائه اعتبار موقت به ۵۲ شرکت کارور نشاندهنده اراده اجرایی برای پیادهسازی راهکارهای پایدار (مطابق ماده ۴۶ قانون برنامه هفتم) است. اکنون مسیر بحران به فرصت، از گذرگاه توسعه بازار گواهی صرفهجویی و مشارکت بخش خصوصی میگذرد.
